Je hebt gezocht naar een oppas en iemand gevonden bij wie je een goed gevoel hebt: positieve ervaringen van andere ouders, een warme uitstraling en een kind dat tijdens de kennismaking voorzichtig begon te glimlachen. Maar dan komt het deel waar bijna niemand het over heeft: je kind laten wennen aan een nieuwe oppas.

De eerste oppasafspraken verlopen niet altijd vlekkeloos. Misschien huilt je kind bij het afscheid, klampt het zich aan je vast of wil het ineens niet meer bij je weg, terwijl het een paar minuten eerder nog vrolijk aan het spelen was. Dat betekent niet dat je de verkeerde keuze hebt gemaakt. Het betekent simpelweg dat je kind moet wennen aan een nieuw gezicht, en dat kost tijd.

In deze gids lees je hoe je die wenperiode zo prettig mogelijk maakt, voor je kind én voor jezelf.

Sitly: waar gezinnen & oppassers elkaar vinden

Zoek je een fijne oppas of een leuke oppasbaan? Sitly maakt het makkelijk om elkaar te vinden. Start met zoeken, bekijk profielen en kom in contact met mensen in jouw buurt.

Stap 1: Zorg voor een rustige kennismaking vóór de eerste oppasafspraak

Als je je kind de tijd geeft om rustig aan een nieuwe oppas te wennen, maakt dat een wereld van verschil. Sommige kinderen hebben meer tijd nodig dan andere, maar geen enkel kind vindt het fijn om gehaast te worden.

Begin met een kennismaking waarbij iedereen gewoon thuis is. Geen druk, geen afscheid, maar de tijd om elkaar rustig te leren kennen. Laat je kind daarbij het tempo bepalen. Het ene kind kletst na tien minuten vrolijk mee, terwijl een ander liever eerst vanaf een afstandje toekijkt. Dat is helemaal normaal. Ieder kind is anders en jij weet als ouder het beste wanneer je kind zich op zijn gemak voelt.

Lijkt je kind zich wat meer op zijn gemak te voelen? Laat de oppas dan eens een paar minuten alleen met je kind, terwijl jij nog gewoon thuis bent. Ga bijvoorbeeld even naar een andere kamer en kijk hoe dat verloopt. Gaat dat goed, dan kun je de volgende keer een korte boodschap doen of een wandeling maken. Zo geef je je kind en de oppas de kans om stap voor stap een band op te bouwen, zonder dat het geforceerd voelt.

Komt de eerste echte oppasafspraak eraan? Vraag de oppas dan om iets eerder te komen. Zo is er tijd om samen een spelletje te doen, een boekje te lezen of een andere leuke activiteit te starten voordat jij vertrekt. Afscheid nemen gaat vaak makkelijker als je kind al lekker bezig is, dan wanneer het je bij de voordeur ziet vertrekken.

Tot slot is er nog iets wat vaak wordt onderschat: jouw eigen houding. Kinderen voelen haarfijn aan hoe jij je voelt. Straal daarom vertrouwen uit en laat zien dat jij je op je gemak voelt bij de oppas. Dat geeft je kind het vertrouwen dat het veilig is.

Stap 2: Wat vertel je de oppas vóór de eerste oppasafspraak

Een goed voorbereide oppas voelt zich zekerder, en kinderen merken dat vaak meteen. Neem daarom vóór de eerste oppasafspraak samen de belangrijkste zaken door:

  • Het dagritme van je kind (eetmomenten, slaaptijden en vaste activiteiten)
  • Eventuele allergieën, medicatie of andere medische aandachtspunten
  • Huisregels en ruimtes waar de oppas of je kind niet mag komen
  • Belangrijke telefoonnummers en je volledige adres voor noodgevallen
  • Wat je kind leuk vindt, waar het gevoelig voor is en welke knuffel of andere vertrouwde spullen belangrijk zijn
  • Woorden of uitdrukkingen die je kind gebruikt en die de oppas misschien nog niet kent, bijvoorbeeld hoe je kind drinken, eten of zijn of haar favoriete speelgoed noemt

Welke informatie je verder deelt, hangt af van wat de oppas gaat doen. Haalt de oppas je kind op van school, brengt hij of zij je kind naar sport of andere activiteiten, of blijft de oppas alleen thuis met je kind? Geef dan ook de praktische informatie mee die daarbij hoort.

Schrijf deze informatie bij voorkeur op, in plaats van alles vlak voor vertrek snel te vertellen. Zo kan de oppas alles rustig teruglezen als dat nodig is. Dat geeft niet alleen de oppas meer vertrouwen, maar ook jou een gerust gevoel.

Stap 3: Afscheid nemen: wat doe je als scheidingsangst de kop opsteekt

Tranen bij het afscheid zijn heel normaal. Ze horen bij het wennen aan een nieuwe oppas en verdwijnen vaak al binnen een paar minuten nadat je bent vertrokken. Ze betekenen niet dat je kind de oppas niet leuk vindt. Ze laten vooral zien dat je kind een sterke band met jou heeft, en dat is juist een goed teken.

Er zijn een paar dingen die het afscheid makkelijker kunnen maken:

Houd het afscheid kort en duidelijk. Een lang afscheid maakt de overgang meestal niet makkelijker, maar juist moeilijker. Geef je kind een knuffel, zeg rustig gedag en vertrek vervolgens. Blijf niet twijfelend in de deuropening staan en kom niet nog een keer terug. Daarmee geef je onbedoeld het signaal dat er iets aan de hand is.

Ga niet stiekem weg. Het lijkt misschien makkelijker om te vertrekken terwijl je kind even is afgeleid, maar dat zorgt vaak juist voor meer onrust. Een eerlijk afscheid, hoe moeilijk ook, geeft je kind duidelijkheid en vertrouwen.

Geef je kind een herkenbaar moment waarop je terugkomt. Een tijdstip als “om twee uur” zegt jonge kinderen vaak weinig. Zeg liever: “Ik ben terug voordat je gaat eten” of “Ik ben weer thuis na je middagslaapje.” Dat is voor een kind veel makkelijker te begrijpen.

Onthoud vooral dat de meeste kinderen sneller weer rustig zijn dan ouders verwachten. Het afscheid voelt voor jou vaak zwaarder dan voor je kind. Zodra jij weg bent, gaan veel kinderen alweer op in een spelletje, een boekje of een leuke activiteit met de oppas.

Stap 4: Als je vanuit huis werkt

Voor veel ouders voelt dit als de ideale oplossing. Je bent gewoon thuis, in de kamer hiernaast, dus wat kan er misgaan? In de praktijk blijkt deze situatie vaak juist lastiger dan wanneer je helemaal van huis bent, zowel voor jou als voor je kind.

Het is heel begrijpelijk dat je wilt gaan kijken als je je kind in de andere kamer hoort huilen. Toch is het beter om dat niet meteen te doen. Als je kind merkt dat jij iedere keer verschijnt zodra het huilt, leert het dat huilen ervoor zorgt dat jij terugkomt. Dat is geen manipulatie; zo ontdekken jonge kinderen nu eenmaal hoe de wereld werkt.

Het gevolg is dat de oppas minder kans krijgt om een eigen vertrouwensband met je kind op te bouwen. Daardoor voelt iedere oppasafspraak weer als een eerste kennismaking.

De beste vuistregel is daarom: vertrouw erop dat de oppas de situatie kan oppakken. Als er echt iets aan de hand is, zal de oppas je vanzelf halen. Blijf daarom zoveel mogelijk uit het zicht, weersta de neiging om toch even te gaan kijken en geef de oppas de ruimte om haar of zijn werk te doen.

Vaak went deze situatie sneller dan je vooraf verwacht.

Stap 5: Bouw rustig op met eten en slapen

Houd de eerste oppasafspraken zo eenvoudig mogelijk. Een middag is vaak een fijn moment om te beginnen: je kind is meestal uitgerust en er zijn minder vaste routines waar rekening mee gehouden moet worden. Zo kunnen de oppas en je kind vooral samen spelen, elkaar leren kennen en vertrouwen opbouwen.

Als het mogelijk is, plan de eerste oppasafspraken dan buiten de eet- en slaapmomenten. Juist tijdens die momenten zoeken kinderen vaak extra nabijheid en vertrouwdheid bij hun ouders. Door eerst een band op te bouwen tijdens ontspannen speelmomenten, verloopt de overstap naar eten geven of naar bed brengen later vaak een stuk gemakkelijker.

Zodra je merkt dat je kind zich op zijn gemak voelt bij de oppas, kun je deze vaste momenten stap voor stap toevoegen. Zo krijgt iedereen de tijd om rustig aan de nieuwe situatie te wennen.

Als je thuiskomt: bespreek de oppasafspraak kort met je kind én de oppas 

Neem voordat de oppas vertrekt een paar minuten de tijd om te horen hoe het is verlopen. Een goede oppas zegt niet alleen dat het “prima” ging, maar vertelt ook waar je kind van genoot, hoe de dag is verlopen en of er nog bijzonderheden waren. Zo weet je beter hoe het is gegaan en kun je eventuele aandachtspunten meenemen naar een volgende oppasafspraak. Wil je weten waar je nog meer op kunt letten? Lees meer over wat iemand een goede oppas maakt.

Met je kind hoef je het gesprek niet ingewikkeld te maken. Voor jonge kinderen is een simpele vraag als “Was het leuk?” vaak al genoeg. Oudere kinderen vertellen meestal meer als je iets specifieks vraagt, zoals: “Wat hebben jullie samen gedaan?” of “Wat vond je het leukste van vandaag?”

Blijf ook de dagen daarna goed opletten hoe je kind over de oppas praat. Vraagt je kind wanneer de oppas weer komt, vertelt het enthousiast over wat ze samen hebben gedaan of reageert het juist terughoudend? Vaak zegt de manier waarop je kind later over de oppas praat meer dan hoe de eerste oppasafspraak zelf verliep.

Je kind helpen wennen aan de nieuwe oppas

Wennen aan een nieuwe oppas kost tijd. Bij het ene kind zijn een paar oppasafspraken genoeg, terwijl een ander er wat langer over doet. Er is geen snelle oplossing en meestal ook geen duidelijk moment waarop alles ineens goed gaat. Vaak merk je pas na een tijdje dat je kind zich echt op zijn gemak voelt. Misschien rent het ineens enthousiast naar de deur als de oppas aanbelt, of begint het uit zichzelf over de volgende oppasafspraak.

Wees geduldig met je kind. Wees geduldig met de oppas. En wees ook geduldig met jezelf. Je kind voor het eerst achterlaten, al is het maar voor een paar uur, is voor veel ouders spannender dan ze vooraf hadden verwacht.

Vind een oppas die bij jullie past op Sitly

Op Sitly kun je oppassen in jouw omgeving vergelijken, ervaringen van andere ouders lezen en direct contact opnemen. Zo vergroot je de kans dat je een oppas vindt waarbij zowel jij als je kind zich prettig voelt. Vind vandaag nog een oppas bij jou in de buurt.